4 lý do đừng phí tiền, tốn công, vô ích kích rễ cuối vụ
Khi cây đã mang trái gần đến giai đoạn thu hoạch, nhiều bà con có thói quen “kích thêm một lần rễ cho cây khỏe”, mong trái sẽ lớn nhanh, bóng đẹp, ngọt hơn. Nhưng thực tế, đây lại là thời điểm tuyệt đối không nên kích rễ, vì nó có thể làm giảm năng suất, giảm chất lượng và đặc biệt có thể gây chậm chín ở trái dẫn đến mất giá thành.
Bài viết này, Nutrimix chia sẻ với bà con 4 lý do tại sao không nên kích rễ vào cuối vụ, để tránh phí tiền, tốn công mà vô ích!
1. Giai đoạn chuyển năng lượng – cây không còn nuôi rễ mà nuôi trái
Khi trái bước vào giai đoạn chín, cây bắt đầu chuyển toàn bộ năng lượng, dinh dưỡng và hormone sinh trưởng từ rễ – thân – lá lên nuôi quả. Đây là quy luật tự nhiên của hầu hết các loại cây ăn trái, từ cam, bưởi, sầu riêng cho đến xoài, vải, nhãn… Lúc này, rễ chỉ hoạt động rất yếu, chủ yếu giữ vai trò hút nước chứ không phát triển mạnh như đầu vụ.
Nếu ta kích rễ trong giai đoạn này, cây sẽ phân tán năng lượng, không biết nên dồn sức cho rễ hay cho quả, kết quả là cả hai đều giảm hiệu quả:
– Rễ non ra sai thời điểm, không hấp thu được dinh dưỡng.
– Trái chín chậm, mất độ ngọt, đôi khi bị chai, sượng.
2. Kích rễ giai đoạn này dễ gây “sốc sinh lý”
Các sản phẩm kích rễ thường chứa auxin, humic, amino hoặc tỷ lệ đạm cao, giúp rễ phát triển mạnh. Tuy nhiên, giai đoạn trái gần chín là lúc cây đang điều tiết hormone theo hướng tổng hợp đường, acid hữu cơ, carotenoid (tạo màu và mùi vị trái).
Nếu đưa thêm hormone kích rễ vào, cây sẽ bị rối loạn sinh lý:
– Dinh dưỡng đẩy mạnh vào phát triển đọt lá rễ, khiến dinh dưỡng đẩy vào trái giảm dẫn đến trái chín chậm.
– Lá chuyển màu lạ, cuống trái yếu dễ rụng.
– Vỏ trái dày, màu không đều.
– Đặc biệt là trái dễ bị nứt, vì dòng nước và dinh dưỡng bị thay đổi đột ngột.
Nhiều bà con tưởng “rễ bung mạnh thì trái sẽ căng bóng hơn”, nhưng thực tế đó là dấu hiệu stress – nước dồn vào nhanh hơn khả năng giãn của tế bào vỏ, khiến nứt trái, chảy nhựa, giảm phẩm chất.
3. Khi trái gần chín, rễ cây đang “ngủ nghỉ”
Trong tự nhiên, sau khi cây hoàn thành việc tạo quả, rễ sẽ tạm ngừng sinh trưởng để chờ chu kỳ mới. Lúc này, nếu ta ép kích rễ bằng hóa chất hoặc phân có hoạt tính mạnh, rễ không hấp thu được mà còn dễ bị:
– Ứ phân, cháy rễ do nồng độ dinh dưỡng cao.
– Thối rễ vì môi trường ẩm và thiếu oxy.
– Làm nấm bệnh tấn công qua các vết thương rễ non.
– Hậu quả là cây yếu, khó phục hồi sau thu hoạch, dẫn đến vụ sau ra bông kém, tỷ lệ đậu trái thấp.
4. Ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng trái
Trái ở giai đoạn gần chín cần sự ổn định dinh dưỡng – đặc biệt là sự cân bằng giữa kali, canxi và magie. Nếu ta đưa thêm phân kích rễ (thường có đạm hoặc hữu cơ phân giải nhanh), cây sẽ mất cân bằng C/N:
– Độ ngọt giảm, vị nhạt hơn.
– Hương thơm yếu.
– Trái chín không đều, dễ có vết nám, loang màu.
– Người mua nhìn bên ngoài tưởng đẹp, nhưng khi ăn lại không đạt vị chuẩn → mất giá thương phẩm, nhất là với trái cây xuất khẩu.
Kích rễ là biện pháp rất cần thiết trong canh tác, nhưng phải đúng thời điểm. Giống như con người, cây cũng cần nghỉ ngơi để phục hồi sức khỏe, nếu ta bắt nó làm việc sai lúc, cây sẽ yếu dần theo từng vụ.
➡️ Giai đoạn trái gần chín là lúc ta giữ ổn định dinh dưỡng, nước và ánh sáng, không can thiệp mạnh.
➡️ Sau khi thu hoạch, hãy tập trung phục hồi rễ, lá và thân bằng các sản phẩm giàu hữu cơ, acid humic, amino, kết hợp Nutri Top để cây bật rễ mới mạnh mẽ, chuẩn bị cho mùa vụ kế tiếp.
