6 phương án phòng ngừa vải khô vỏ, cháy vỏ, nứt quả khi trời nắng nóng
Vải thiều là loại cây lâu năm, khá dễ canh tác và cho sản lượng lớn, năng suất cao. Tuy nhiên, để vải thương phẩm có mẫu mã đẹp, mang lại giá trị kinh tế cao thì đòi hỏi phải có sự chăm sóc đặc biệt trong giai đoạn đậu quả.
Nhất là giai đoạn này thường nhằm vào tháng 4 -5, có diễn biến thời tiết phức tạp, nắng gay gắt, rất dễ khiến vải nứt quả, nám quả. Năm nay dự báo nếu một hiện tượng El Nino mạnh hình thành và kéo dài suốt mùa đông, 2026 và 2027 sẽ là năm hành tinh lập kỷ lục nhiệt độ mới.
1. Siêu El Nino là gì?
Siêu El Nino là hiện tượng biến động khí hậu tự nhiên ở vùng nhiệt đới Thái Bình Dương, sự chuyển tiếp giữa nóng và lạnh. Nó thường xảy ra chu kỳ 2-7 năm một lần, kéo dài khoảng 9-12 tháng.
Đây là hiện tượng hiếm gặp, đã diễn ra ba lần trong bốn thập kỷ: được ghi nhận trong các năm 1982-1983, 1997-1998 và 2015-2016. Về thời điểm, giới khí tượng cho rằng hiện tượng này sẽ rõ nét trong các tháng 5-7, với xác suất 61%, sớm hơn dự báo trước đó. Về mặt khí hậu, hiện tượng này có xu hướng giải phóng lượng nhiệt khổng lồ tích trữ trong đại dương trở lại khí quyển, làm tăng nhiệt độ bề mặt trung bình toàn cầu.
2. Nỗi lo vải bị khô vỏ, cháy vỏ, nứt quả
Bên cạnh nguyên nhân
– Do tốc độ phát triển của phần cùi nhanh hơn tốc độ phát triển của phần vỏ.
– Do bà sử dụng phân bón mất cân đối, bón phân sai giai đoạn, bón thừa đạm và kali trong tình trạng cây thiếu hụt canxi.
Thì thời tiết mưa nắng diễn ra thất thường cũng sẽ làm cho phần quả vải dễ bị nứt ra và làm lộ cùi quả. Hiện tượng nứt quả tạo điều kiện cho các loại nấm bệnh, các vi sinh vật gây hại cho vải tấn công mạnh hơn, khiến quả vải bị thối rửa và rụng đi, làm giảm năng suất mùa vụ và chất lượng vải thương phẩm.
Đồng thời, thời tiết nắng nóng đột ngột, kéo dài với nhiệt độ cao kéo dài từ, cường độ ánh sáng mạnh khiến các tế bào vỏ quả bị tổn thương. Vỏ quả mất nước đột ngột khi gặp gió Tây khô nóng sẽ khiến tình trạng cháy nám vỏ quả xảy ra, làm ảnh hưởng mẫu mã, chất lượng quả, giảm đi giá trị thương phẩm.
Ngoài ra, nếu gặp phải mưa axit trong nhiều đợt, quả vải cũng có thể bị nám do mưa axít tích tụ lâu ngày, khiến vỏ quả bị chết một phần làm cháy khô vỏ (nhất là giai đoạn trước thu hoạch 2 tuần). Đây cũng là điều kiện lý tưởng cho nấm bệnh gây bệnh khô cháy, nám quả trên vải.
3. Phương án phòng ngừa
– Dùng lưới đen để che nắng cho quả;
– Tiến hành tưới nước đủ ẩm cho cây, tốt nhất nên phun cả trên tán lá, nên tưới vào sáng sớm hoặc chiều mát, tuyệt đối không tưới nước quá ẩm;
– Phủ gốc cho cây vải bằng các tàn dư thực vật như: thân, lá, rơm rạ để giữ ẩm cho đất.
– Tăng độ bền vững của vỏ quả, tăng độ dày của thành tế bào, nâng cao sức chống chịu cơ học của tế bào vỏ quả qua đó chống được hiện tượng nứt/nổ vỏ quả, hạn chế bức xạ nhiệt của ánh sáng mặt trời trong những đợt nắng nóng cục bộ.
– Để phòng ngừa tác hại của mưa axit, bà con dùng chế phẩm nano canxi, nano canxi cacbonat phun lên tán lá, quả để tăng tính chống chịu của tế bào vỏ.
– Phun phòng ngừa nấm hại gây cháy nám quả.
Tóm lại, bà con cần chú ý cung cấp đủ độ ẩm cho cây vải, bón phân cân đối, hợp lý để cây phát triển toàn diện và ngăn ngừa được sâu hại giúp phòng ngừa quả vải khô vỏ, cháy vỏ, nứt quả khi trời nắng nóng.
